Akut Stres Bozukluğu travma yaratan bir olaydan sonra (şiddet eylemleri, doğal felaketler, ölüm ya da yaralanmalarla neticelenin travmatik olaylar) 4 hafta içinde gelişen ve 2 gün – 4 hafta devam eden bir durumdur. Kişi bu travmatik deneyimi yaşarken çaresiz bir durumdadır. Uyuşukluk, dalgınlık, tepkisizlik, yabancılaşma gibi ASB semptomları travma sırasında ya da travmadan hemen sonra yaşanır.

 

 

DSM IV-TR’a göre Akut Stres Bozukluğu şöyle ifade edilir:      

 

A.      Aşağıdakilerden her ikisinin de bulunduğu bir biçimde kişi travmatik bir olayla karşılaşmıştır:

(1)       kişi, gerçek bir ölüm ya da öüm tehdidi, ağır bir yaralanma ya da kendisinin ya da başkalarının fizik bütünlüğüne bir tehdit olayını yaşamış, böyle bir olayla karşı karşıya gelmiştir.

(2)      Kişinin tepkileri arasında aşırı korku, çaresizlik ya da dehşete düşme vardır.

B.       Sıkıntı doğuran olayı yaşarken ya da bu olayı yaşadıktan sonra kişide aşağıdaki dissosiyatif semptomlardan üçü (ya da daha fazlası) bulunur.

(1)    öznel uyuşukluk, dalgınlık duyumları ya da duygusal tepkisizlik

(2)   çevrede olup bitenlerin farkına varma düzeyinde azalma (örn. “afallama”).

(3)   Derealizasyon

(4)   Depersonalizasyon

(5)   Dissosiyatif amnezi (yani, travmanın önemli bir yanını anımsayamama)

C.       Travmatik olay şunlardan en az biri yoluyla sürekli olarak yeniden yaşanır: göz önüne tekrar tekrar gelen görüntüler, rekürran düşünceler, rüyalar, illüzyonlar, “flashback” epizodları, o yaşantıyı yeniden yaşar gibi olma ya da travmatik olayı anımsatan şeylerle karşılaşınca sıkıntı duyma.

D.      Travma ile ilgili anıları uyandıran uyaranlardan belirgin kaçınma (örn. Düşünceler, duygular, konuşmalar, etkinlikler, yerler, insanlar).

E.       Belirgin anksiyete ya da artmış uyarılmışlık semptomları (örn. Uyumakta zorluk çekme, irritabilite, düşüncelerini yoğunlaştırma güçlüğü, hipervijilans, aşırı irkilme tepkisi gösterme, motor huzursuzluk).

F.       Bu bozukluk klinik açıdan belirgin bir sıkıntıya ya da toplumsal, mesleki alanlarda ya da işlevselliğin önemli diğer alanlarında bozulmaya neden olur ya da bireyin travmatik yaşantısını aile bireylerine anlatarak kişisel destek kaynaklarını harekete geçirmek ya da yardım almak gibi gerekeni yapmasın peşinde koşma yetisini bozar.

G.      Bu bozukluk en az 2 gün, en fazla 4 hafta sürer ve travmatik olaydan sonraki 4 hafta içinde ortaya çıkar.

H.      Bu bozukluk bir maddenin (örn. Kötüyekullanılabilen bir ilaç, tedavi için kullanılan bir ilaç) ya da genel tıbbi bir durumun doğrudan fizyolojik etkilerine bağlı değildir. Kısa Psikotik Bozukluk olarak açıklanamaz ve daha önceden var olan bir Eksen I ya da Eksen II bozukluğunun sadece bir alevlenmesi değildir.

Akut Stres Bozukluğu tanısı klinik açıdan belirgin bir sıkıntının ortaya çıkması, kişide belirgin bir kaygıya yol açıp, kişinin toplum içinde, iş hayatında ve genel uğraşlarındaki işlevsellikte belirgin bir bozulmaya yol açmışsa konur. Kişi olay ile ilgili uyaranlardan belirgin biçimde kaçınır. Akut Stres Bozukluğu’nda kişinin kendisine ve çevresine zarar verme ihtimali nedeniyle kişi  dikkatle gözlemlenmelidir.

Tedavisi Travma Sonrası Stres Bozukluğu'nda olduğu gibidir